Xã Tiến Thắng được hình thành trên cơ sở nhập toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của các xã: Tự Lập, Tiến Thắng, Tam Đồng; phần lớn diện tích tự nhiên và dân số của các xã: Thanh Lâm và một phần diện tích tự nhiên và dân số của các xã: Kim Hoa, Đại Thịnh, Văn Khê (huyện Mê Linh).
Lý do lấy tên xã Tiến Thắng bởi Tiến Thắng là một trong các xã của huyện Mê Linh; bảo đảm phù hợp với việc sử dụng một trong các tên gọi đã có của các đơn vị hành chính trước khi sắp xếp; tên gọi của đơn vị hành chính có giá trị lịch sử, truyền thống, văn hóa và đã được nhân dân địa phương đồng tình ủng hộ.
Xã Tiến Thắng giáp các xã: Mê Linh, Quang Minh, Yên Lãng, Nội Bài của thành phố Hà Nội và tỉnh Phú Thọ.
Sáp nhập từ các đơn vị hành chính:
- Xã Đại Thịnh (Huyện Mê Linh): Diện tích: 1,99 km²
- Xã Kim Hoa (Huyện Mê Linh): Diện tích: 2,82 km²
- Xã Tam Đồng (Huyện Mê Linh): Diện tích: 6,74 km²
- Xã Thanh Lâm (Huyện Mê Linh): Diện tích: 7,49 km²
- Xã Thạch Đà (Huyện Mê Linh): Diện tích: 7,49 km²
- Xã Tiến Thắng (Huyện Mê Linh): Diện tích: 8,59 km²
- Xã Tự Lập (Huyện Mê Linh): Diện tích: 6,70 km²
- Xã Văn Khê (Huyện Mê Linh): Diện tích: 1,18 km²
Nơi đặt trụ sở Xã Tiến Thắng
Thôn Văn Lôi, xã Tiến Thắng
Đặc điểm kinh tế, xã hội xã Tiến Thắng
Xã Tiến Thắng nằm ở phía Bắc Thủ đô Hà Nội, có vị trí thuận lợi khi tiếp giáp các tuyến giao thông như tuyến đường tỉnh 308, quốc lộ 23 đi qua và nhiều dự án hạ tầng đang được triển khai. Gần với trục quốc lộ 2 (hành lang giao thông chiến lược kết nối Hà Nội với các tỉnh phía Bắc), xã Tiến Thắng có lợi thế trong giao thương, phát triển đô thị và thu hút đầu tư phát triển hạ tầng.
Với điều kiện tự nhiên và hạ tầng thuận lợi, xã có tiềm năng phát triển đa dạng các ngành như: dịch vụ hậu cần, thương mại – logistics, công nghiệp phụ trợ và nông nghiệp đô thị.
Đặc điểm kinh tế xã Tiến Thắng
Xã Tiến Thắng đang trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại, với trọng tâm là ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp, phát triển công nghiệp nhẹ và dịch vụ đô thị. Việc đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng giao thông và đô thị đã góp phần tăng thu nhập cho người dân, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội của toàn xã và khu vực lân cận.
Từ một địa phương nông nghiệp truyền thống, Tiến Thắng đang chuyển mình thành trung tâm kinh tế đa ngành. Xã có diện tích trồng rau an toàn lớn, đóng góp tích cực vào chuỗi cung ứng nông sản sạch cho Hà Nội và các vùng phụ cận. Đặc biệt, Tiến Thắng là vùng trồng hoa quy mô lớn của Hà Nội, mỗi vụ cung cấp hàng triệu bông hoa các loại ra thị trường.
Ngoài ra, xã triển khai hiệu quả Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP), nổi bật là mô hình Hợp tác xã Green Farm sản xuất lúa hữu cơ với công nghệ cao, sử dụng hệ thống điều khiển từ xa (flycam) trong gieo cấy và thu hoạch. Năm 2023, HTX này có 4 sản phẩm OCOP đạt 3 sao gồm: cốm ngọc tươi, bánh cốm, xôi cốm và chả cốm, tạo nguồn thu hàng tỷ đồng mỗi năm.
Xã duy trì và phát triển các ngành nghề tiểu thủ công truyền thống như mây tre đan, đúc xoong,… góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa và tạo việc làm cho người dân. Một số sản phẩm đặc trưng gồm cót, bồ, quạt, sòng (gầu) nước từ nguyên liệu mây, tre, nứa.
Đặc điểm văn hóa – xã hội xã Tiến Thắng
Xã Tiến Thắng là vùng đất giàu truyền thống văn hóa, tín ngưỡng với hệ thống di tích lịch sử phong phú và nhiều lễ hội dân gian đặc sắc. Nơi đây gắn liền với nhiều nhân vật lịch sử, các làng nghề truyền thống và tín ngưỡng thờ Thành hoàng. Tiêu biểu có các di tích được xếp hạng di tích Quốc gia là đình Bạch Trữ (năm 1993); đình Diến Táo (năm 2000); đền Kim Giao (năm 1991); đình Văn Lôi, đình Cư An (năm 1986).
Bên cạnh đó, xã cũng có một số lễ hội tiêu biểu như lễ hội đền Kim Giao (tổ chức 5 năm một lần), lễ hội đền Thái Lai (tổ chức định kỳ 2 – 5 năm/lần) với các trò chơi dân gian đặc sắc như: bắt trạch trong chum, thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia.
Về giáo dục, xã có 05 trường Tiểu học (Tự Lập A, Tự Lập B, Tiến Thắng A, Tiến Thắng B, Tam Đồng); 03 trường THCS (Tự Lập, Tiến Thắng, Tam Đồng); 01 trường THPT (Tự Lập).